# از تعهد ۱۰۰ میلیارد دلاری تا ارزش قابل آدرس دهی یک تریلیون دلاری

*سازوکاری نتیجه محور برای تصمیم پوششی کاپ ۳۱ · پیشنهاد برای پاویون کشورها · ۱۲ نوامبر ۲۰۲۶ (۲۱ آبان ۱۴۰۵)، آنتالیا*

**To:** خطاب به: ریاست کاپ ۳۱، رئیس مذاکرات (استرالیا)، هیئت جمهوری اسلامی ایران و پاویون های ملی در منطقه آبی

**درخواست یک خطی:** یک جمله در تصمیم پوششی کاپ ۳۱ (۲۰ نوامبر) که تأمین مالی نتیجه محور پسماند به ارزش را مسیر اجرای هدف توافق شده ۱/۳ تریلیون دلار در سال بداند — بدون صندوق جدید، تعهد تازه یا بازگشایی متن های توافق شده.

- **سازوکار:** «تسهیل گر نتایج پسماند به ارزش» — نهادی باریک، داوطلبانه و نتیجه محور در دل یک نهاد معتبر موجود (بانک توسعه چندجانبه، برنامه آژانس UN، یا SPV غیرانتفاعی بی طرف) با امین مالی مستقل.
- **پرداخت فقط در برابر:** تن پسماند تازه جمع آوری و ثبت شده، پسماند آلی منحرف شده از دفن، متان CO2e اجتناب شده و جایگزینی تأیید شده مواد بکر؛ با سقف قیمت به ازای هر تن تأیید شده.
- **تأمین مالی (فقط کاتالیتیک):** عوارض EPR، درآمد اعتبارات متان/کربن، خرید دولتی سبز، تأمین مالی ترکیبی، جوایز مرحله ای به سبک XPRIZE.
- **حاکمیت:** کشورها + شهرها + تعاونی های پسماندکاران + حسابرس مستقل MRV + جامعه مدنی؛ دفتر پرداخت علنی؛ گزارش سالانه به کمیته دائمی مالی UNFCCC.

## ارقام کلیدی

| # | Figure | What it is | Status |
| --- | --- | --- | --- |
| 100 | US$100bn/yr | Copenhagen 2009 pledge: developed countries to provide/mobilise US$100bn a year by 2020 for developing countries | Pledge |
| 116 | US$116bn (2022) | Goal met for the first time in 2022 — two years late (OECD) | Delivered, late |
| 136.7 | US$136.7bn (2024) | Third consecutive year above target; grants only ~29% of the total; loans counted at face value | Delivered, contested |
| 300 | US$300bn/yr by 2035 | New Collective Quantified Goal (NCQG, COP29 Baku): public and mobilised finance for developing countries | Agreed goal |
| 1.3 | US$1.3tn/yr by 2035 | NCQG call for total public + private climate-finance flows; Baku-to-Belem Roadmap to 1.3T | Agreed goal (aspirational) |
| 11.7 | US$11.7bn/yr | New multi-year pledges announced at COP31 — roughly 70% below the earlier pace | Reported |
| 1 | ~US$1tn/yr | UNEP: annual economic cost of food loss and waste; 8-10% of global GHG emissions | Estimated loss, not revenue |
| 1.3-1.6 | US$1.3-1.6tn/yr | Waste-management market size, 2026 commercial estimates | Market size, not a fund |
| 60-70 | 60-70% | Collection share of total solid-waste-management costs (World Bank) | Verified |
| 108.5 | US$108.5bn/yr | UNEP/ISWA: potential net annual gain from zero-waste and circular measures | Estimated |
| 100M | US$100M | XPRIZE Carbon Removal (2021-2025): paid only against verified results; Mati Carbon won US$50M in April 2025 | Precedent |
| 2 | ~US$2tn/yr | Hypothesis: total addressable value once hidden/unmanifested waste and externalities are counted | UNVERIFIED — hypothesis only |
| 8 | ~US$8tn/yr | Independent analytical estimate of TOTAL global climate investment needs by 2035 — NOT a UN target | Do not attribute to UN |

## متن ۶۰ ثانیه ای برای پاویون

در سال ۲۰۰۹ جهان تعهد کرد سالانه ۱۰۰ میلیارد دلار بدهد و آن را با دو سال تأخیر تحویل داد. امروز هدف توافق شده ۱/۳ تریلیون دلار در سال تا ۲۰۳۵ است، در حالی که تعهدات تازه اینجا حدود ۷۰ درصد کمتر شده. ما بودجه یک تریلیون دلاری نمی خواهیم؛ پسماند هم اکنون ارزش اقتصادی در همین مقیاس دارد، ولی بخش بزرگش جمع آوری نمی شود، توزین نمی شود و راستی آزمایی نمی گردد. پیشنهاد ما نهادی کوچک، داوطلبانه و نتیجه محور است که فقط در برابر تن و متان مستقلاً تأیید شده پرداخت می کند، آن جریان ها را به حساب هدف ۱/۳ تریلیون می گذارد و تنها یک جمله در تصمیم پوششی ای که همین حالا نوشته می شود می خواهد. آیا هیئت شما یک نقطه تماس برای بررسی پیش نویس معرفی می کند؟

> پیش نویس مستقل — موضع سازمان ملل نیست و از سوی XPRIZE، ریاست کاپ ۳۱، هیچ دولت یا شرکتی تأیید نشده است. صندوقی، پول تعهد شده، پیشنهاد رسمی یا ایمیل ارسال شده ای وجود ندارد. فقط کشورهای عضو می توانند پیشنهاد رسمی ثبت کنند.
